Research Articles
Uphenyo ngondabuzekwayo wesisho esithi, āAzikhaleā esiqhakanjiswe uNgizwe Mchunu nencazelo yaso
DOI:
10.2989/16073614.2025.2483744
Abstract
Ukuguquka kwezindlela zokuxhumana kubantu kwenze nezisho zisetshenziswe ngezindlela ezihlukene ezimweni ezihlukene. Izinkundla zokuxhumana i-WhatsApp ne-TikTok kubambe elikhulu iqhaza ekusabalaliseni lesi sisho esithi āAzikhaleā esibhebhetheke ngesikhathi sezibhelu zokutatshwa kwempahla ezitolo ngesizathu sokuboshwa kowayewuMengameli wezwe uJacob Zuma ngoNtulikazi wonyaka wezi-2021. Umbuzo-ngqangi othi ngabe lesi sisho sikuveze kanjani ukuguquka kwencazelo olimini lwesiZulu yiwona ophendulwa yilolu cwaningo. Injulalwazi yokucwaninga eyesekele lolu cwaningo, injulalwazi Yokuhlaziywa Kwenkulumo (discourse analysis). Le njulalwazi ihlaziya incazelo yamagama nendlela asetshenziswa ngayo ezinkulumweni. Ikhwalithethivu indlela ekhethelwe lolu cwaningo kucashunwa ngokusampula ngenhloso (purposive sampling) ezinkundleni zokuxhumana i-WhatsApp neTik-Tok. Ulwazi luhunyushwa ngokwencazelo nangokwephragimathikhsi. Okuzuzwe yilolu cwaningo ukuthi lesi sisho sisetshenziswa kwezothando, emsebenzini eyahlukene, kwezepolitiki, kwezamabhizinisi kanye nasenhlalweni yabantu jikelele (okubalwa nemiphakathi engasikhulumi isiZulu) okwethulwe izincazelo nemiqondo eyahlukahlukene. Kulokho kusetshenziswa kutholwe ukuthi isisho esithi āAzikhaleā sisetshenziswe ezimweni lapho sinomqondo wokunikezana isibindi, siqinisana idolo, siyakhuthazana siphinde siqaphelise abantu ngezenzo zabo ekugwemeni okubi ezimweni ezahlukene zempilo. Kule miqondo eyethulwa yilesi sisho kuvela imizwa, ukugqamisa incazelo, ukuncokola nokujiyisa ulimi okwethule ngohlonze nangendlela enobuhlaya. Okunye okuzuziwe ukuthi lesi sisho singezinye zezisho ezimqondomningi, lokhu okungakaze kuqashelwe ngaphambilini. Ucwaningo olungenziwa ngokuzayo lungabheka iqhaza lezisho ekulondolozeni nasekuthuthukiseni ulimi lwesiZulu.
Get new issue alerts for Southern African Linguistics and Applied Language Studies